Χριστουγεννιάτικη εκδήλωση-συζήτηση στις 23/12/2015

ΓΡΑΦΕΙ: Ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ.

Την Τετάρτη 23 Δεκεμβρίου 2015 είχαμε την τύχη υποδεχθούμε στο σχολείο μας τρεις αξιόλογους ανθρώπους, που έχουν πείρα από τo κοινωνικό γίγνεσθαι και τα κοινωνικά προβλήματα και οι οποίοι, στο πλαίσιο ενός αναγκαίου κοινωνικού προβληματισμού την περίοδο των Χριστουγέννων, μας εξέθεσαν και ανέλυσαν τρεις πτυχές της σύγχρονης κοινωνικής ζωής στη χώρα μας και όχι μόνο.

«Στην άλλη όχθη?»

Σπύρος Ζωνάκης, συντάκτης στο περιοδικό δρόμου «Σχεδία»

Ο κ. Σπύρος Ζωνάκης, συντάκτης, ιδρυτικό μέλος και επινοητής του ονόματος της «Σχεδίας», που είχε επισκεφθεί το σχολείο μας και πέρυσι, με αφορμή το περιοδικό αναφέρθηκε στην αστεγία και τις κοινωνικές παροχές προς τους αστέγους στην Ελλάδα.

Στην παρουσίαση της «Σχεδίας» εξήγησε ότι είναι ένα από τα πολλά περιοδικά δρόμου που πωλούνται από κοινωνικά αποκλεισμένους συνανθρώπους μας ανά την υφήλιο για την υποστήριξη των τελευταίων. Πρόκειται, λοιπόν, για ένα «κοινωνικό περιοδικό», όπως τόνισε, με ανάλογη θεματολογία. Σε λειτουργία από το 2013 (6 χρόνια μετά την ίδρυση της Εθνικής Ομάδας Αστέγων) προσπαθεί να περάσει «με ένα καρυδότσουφλο τον κόσμο στην άλλη όχθη», από την ανέχεια, τον κοινωνικό αποκλεισμό και την απόγνωση στην επανα-κοινωνικοποίηση και την ελπίδα. Επεσήμανε ότι αυτό το «πέρασμα» μπορούν να το πραγματώσουν οι πωλητές της «Σχεδίας» τόσο με τα έσοδα της πώλησης όσο και ακόμα περισσότερο με την αλληλεπίδρασή τους με τον κόσμο, τις κουβέντες που θα ανταλλάξουν με τους περαστικούς. «Στόχος μας είναι να κλείσουμε», υπογράμμισε για μια φορά ακόμα ο κ. Ζωνάκης.

Τι σημαίνει, όμως, άστεγος; Άστεγος θεωρείται ένας άνθρωπος που δεν έχει δική του μόνιμη κατοικία. Μπορεί να ζει στο δρόμο αλλά όχι μόνο. Ο κ. Ζωνάκης αναφέρθηκε και σε κατάλυση σε ξενώνες διανυκτέρευσης, σε κέντρα φιλοξενίας (στα οποία φτάνουν και άνθρωποι που βρίσκονται υπό την απειλή της έξωσης ή της βίας, όπως είναι πολλές γυναίκες), σε προσωρινά καταλύμματα ή προσωρινές κατοικίες -για παράδειγμα, τα τροχόσπιτα. Δυστυχώς, οι άνθρωποι αυτοί στη χώρα μας αποτελούν ένα σημαντικό μέρος του πληθυσμού, τουλάχιστον του αστικού, ανερχόμενοι περίπου σε 20.000. Όμως, ο κ. Ζωνάκης δεν έμεινε στην αναφορά του αριθμού, αλλά προχώρησε στην προβολή της ανεπαρκούς κατάστασης των κοινωνικών υποδομών της Ελλάδας με έμφαση στην απουσία κοινωνικών κατοικιών. Συγκεκριμένα, έκανε αναφορά στο γεγονός ότι η Ελλάδα είναι η μόνη χώρα στην Ε.Ε. που δεν παρέχει τέτοιες κατοικίες. Επίσης, μια δεύτερη αντίθεση μεταξύ Ελλάδας και Ευρώπης (εδώ Βόρειας και Δυτικής) που επεσήμανε ο συντάκτης της «Σχεδίας» είναι η στενότητα στις διαπροσωπικές σχέσεις του ατόμου και η υποστήριξη που αντλεί από αυτές σε σχέση με τις χαλαρότερες κοινωνικές επαφές σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

Τέλος, ο κ. Ζωνάκης μας ενημέρωσε και για μία παράλληλη δράση του περιοδικού που έχει τίτλο «Αόρατες Διαδρομές». Η δράση αυτή προβλέπει ξενάγηση στην Αθήνα με ξεναγούς τους ίδιους τους πωλητές, οι οποίοι μας οδηγούν στα μέρη που έζησαν και μας αφηγούνται την «προηγούμενη» ζωή τους, ως άστεγοι και άνεργοι. Σημειωτέον, στο Αμβούργο τέτοιες ξεναγήσεις είναι υποχρεωτικές για τα Λύκεια της πόλης, όπως μας ενημέρωσε ο «νονός» του περιοδικού.

Ο παράγοντας «οπτική γωνία»

Απόστολος Φωτιάδης, δημοσιογράφος και ερευνητής του προσφυγικού ζητήματος

Ο κ. Απόστολος Φωτιάδης μας μίλησε υπό το πρίσμα των δεδομένων της δημοσιογραφίας σχετικά με το φλέγον θέμα της επικαιρότητας, και κατ? εξοχήν αντικείμενό του, το προσφυγικό.

Αφορμώμενος από αριθμητικά στοιχεία τόσο για την δίωξη Χριστιανών από χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, κατά κύριο λόγο ασιατικές, όσο και για τη διέλευση προσφύγων από τη συνοριακή περιοχή του Έβρου, ο οποίος αποτελεί και σύνορο της Ένωσης, έθεσε στο επίκεντρο της συζήτησης και της έρευνας την οπτική γωνία. Τόνισε, αναφερόμενος στη θέση του ιστορικού ?Ερικ Χομπσμπάουμ, ότι έχει μεγάλη σημασία από ποια πλευρά κοιτά και αναλύει κανείς την πραγματικότητα. Στο σημείο αυτό παρέθεσε το παράδειγμα της καταμέτρησης των προσφύγων στον Έβρο, η διαδικασία της οποίας αντανακλά την οπτική της υπηρεσίας που την έχει αναλάβει και η οποία οπτική δεν είναι μοναδική. Είναι δυνατή η αντιπαραβολή άλλων σχετικών αριθμών που παρουσιάζουν μια διαφορετική όψη των πραγμάτων.

Μια τέτοια μετατόπιση της οπτικής γωνίας σχετικά με το προσφυγικό ζήτημα στην Ευρώπη μπορεί να μας υποδείξει, κατά τον κ. Φωτιάδη, την σχετική ασημαντότητα του φαινομένου στην Ευρώπη, αν ληφθεί υπόψιν το φαινόμενο παγκοσμίως. Η διαφορετική θεώρηση, λοιπόν, δίνει διαφορετικά αποτελέσματα για το ίδιο αντικείμενο έρευνας. Τα αποτελέσματα αυτά δεν μπορούν να διακριθούν σε λανθασμένα και ορθά, καθώς η θέση του παρατηρητή εκ των πραγμάτων διαφέρει και άρα διαφέρουν και τα μέτρα σύγκρισης. Πάντως, μιλώντας για την επίλυση προβλημάτων που αφορούν πληθυσμιακές μετακινήσεις, ο ίδιος επεσήμανε ότι για αυτά τα προβλήματα «λύσεις δεν υπάρχουν, μόνο καλύτερη διαχείρισή τους».

Ο κ. Φωτιάδης έκλεισε δίνοντας προέκταση στη θέση του περί οπτικής γωνίας και διασαφηνίζοντας ότι αυτό που ορίζουμε ως «αντικειμενική ενημέρωση» έγκειται κατά βάση στην απουσία διαμεσολάβησης ανάμεσα στην ίδια την πληροφορία και τον δέκτη της. Επεξηγώντας τη «διαμεσολάβηση» αυτή, ο κ. Φωτιάδης την όρισε ως εκείνη την παρέμβαση, που προέρχεται είτε από δημοσιογραφικούς παράγοντες είτε από μέσα κοινωνικής δικτύωσης, η οποία αλλοιώνει την  είδηση  με αποτέλεσμα την παραπληροφόρηση του πολίτη. Ως εκ τούτου, ο κ. Φωτιάδης κατέδειξε ότι απαιτείται πρώτα η αμφιβολία για την εγκυρότητα της πληροφορίας που λαμβάνεται και ύστερα ο λογικός έλεγχος της καθώς και η διασταύρωση των πηγών άντλησή της.

Ο «Άλλος» και η Εκκλησία

Πατήρ Αλέξανδρος Καραΐσκος, εφημέριος στον Ι.Ν. Κοιμήσεως Θεοτόκου Άνω Γλυφάδας

Ο π. Αλέξανδρος Καραΐσκος, στην αναζήτηση του βαθύτερου νόηματος των Χριστουγέννων, όπως αυτό εκφράζεται μέσα από τον «Άλλο» και την βοήθεια προς αυτόν, εξέθεσε την κοινωνική πραγματικότητα της φτώχειας, της ανεργίας, της αστεγίας και της προσφυγιάς όπως την αντιλαμβάνεται η Ορθόδοξη Εκκλησία.

Ο π. Αλέξανδρος τόνισε, καταρχάς, ότι «η Εκκλησία είναι παρεξηγημένη». Με στόχο τη διασάφηση του ρόλου και της δράσης της ο π. Αλέξανδρος αναφέρθηκε στο «τι λέει», «τι κάνει» και «τι θα έπρεπε να κάνει» η Εκκλησία σήμερα.

Στο πρώτο εκ των τριών σκελών της ομιλίας του, βασιζόμενος σε σχετικά χωρία από την Καινή Διαθήκη, παρατήρησε ότι ο Χριστός καθ? όλη τη διάρκεια της επίγειας ζωής του δε διήγε βίο ευκατάστατο και ήρεμο. Αντιθέτως, βίωσε την προσφυγιά στην Αίγυπτο την περίοδο που ο Ηρώδης έψαχνε τον εν ζωή «διάδοχό» του για να τον εξοντώσει. Βίωσε, ακόμα, σύμφωνα με τον π. Αλέξανδρο, την έλλειψη στέγης αφού δεν είχε «πού την κεφαλήν κλίνει». Βίωσε, τέλος, τον ανθρώπινο πόνο, στάθηκε δίπλα στους αδύναμους του κόσμου, ως ένας απ? αυτούς, και έγειρε πάνω από τα βάσανά τους καταδεικνύοντας μια στάση ζωής (τόσο για την Εκκλησία, όσο και για τον κάθε άνθρωπο ξεχωριστά) η ουσία της οποία βρίσκεται ι στη συμπόρευση με τον «Άλλον» και όχι στην απόρριψή του. Η «παραβολή της κρίσεως του κόσμου», την οποία ανέγνωσε ο π. Αλέξανδρος, αποτελεί το αναγκαίο συμπλήρωμα της παραπάνω αντίληψης.

«Η Εκκλησία ποτέ δεν ξέχασε αυτόν που είχε ανάγκη». Σε αυτήν την φράση συνόψισε ο π. Αλέξανδρος την φιλανθρωπική δράση της Εκκλησίας, όπως μας την παρουσίασε ο ίδιος. Από τα καθημερινά συσσίτια μέχρι την υπεράνθρωπη προσπάθεια αγάπης και αλληλεγγύης ανθρώπων της Εκκλησίας, από τους οποίους αναφέρθηκε το όνομα του Παπα-Στρατή, του ανθρώπου που έδρασε ακούραστα για την οργάνωση του δικτύου υποδοχής και στήριξης των προσφύγων στο νησί της Λέσβου, όλα αποτελούν την απόδειξη ότι η Εκκλησία δεν έχει μόνο μία πλευρά. Τα σκάνδαλα τύπου Βατοπεδίου, οι ομόφοβες επιθέσεις (που αποτελούν εκμετάλλευση του δημοκρατικού πνεύματος που κυριαρχεί στους κόλπους της Ορθόδοξης Εκκλησίας) και άλλα τόσα μελανά σημεία είναι η μισή αλήθεια, η οποία δεν παύει, βέβαια, να γεννά στην καλύτερη περίπτωση ερωτηματικά.

Στο τρίτο -και ίσως και πιο επίμαχο- ερώτημα, ο π. Αλέξανδρος απάντησε: «Περιμένω ακόμα πολλά από την Εκκλησία». Εξήγησε ότι αυτό που κυρίως έχει εκλείψει από την Εκκλησία σήμερα είναι η έννοια της κοινότητας, που εκφράζεται μέσα από την ενορία. Έχει εκλείψει, δηλαδή, το πραγματικό ενδιαφέρον για τον άλλον ανάμεσα στους πιστούς το πνεύμα αλληλεγγύης που θα συνυπάρχει με το σώμα της Εκκλησίας. Για τον π. Αλέξανδρο, μια τέτοια ζωή και νοοτροπία θα μπορούσε να εμπνεύσει η Εκκλησία σε όλο τον κόσμο στην δική μας εποχή, την εποχή του εγωισμού.

 20151223_101949

Κάντε το πρώτο σχόλιο

Υποβολή απάντησης

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται.


*


Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.